مطالعات جغرافیایی مناطق کوهستانی

مطالعات جغرافیایی مناطق کوهستانی

نقش عناصر اقلیمی در تقویم اقلیم توریست شهر ایلام

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانش آموخته دکتری گروه علوم جغرافیایی، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه رازی، کرمانشاه، ایران
2 کارشناس ارشد گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه ترببیت مدرس، تهران، ایران
3 کارشناس ارشد گروه جغرافیای طبیعی، دانشکده جغرافیا، دانشگاه تهران، تهران، ایران
چکیده
 یکی از اطلاعات مورد نیاز گردشگران جهت سفر به مناطق کوهستانی، شرایط اقلیمی مقصد می‌باشد. غالب گردشگران برای انتخاب مقصد سفر، وضعیت اقلیمی منطقه را مورد توجه قرار می‌دهند. جهت بررسی تأثیر عناصر اقلیمی بر روی شرایط آسایش حرارتی انسان نیاز است که از شاخص‌های آسایش انسانی استفاده شود. در مناطق کوهستانی متغیرهای اقلیمی نظیر دما، رطوبت، باد، ساعات آفتابی و بارندگی با هم شرایطی را از نظر اقلیمی ایجاد می­کند که گردشگری را به طور گسترده تحت تاثیر قرار می­دهد. مطالعه این شرایط می­تواند توانایی تصمیم­گیری قابل اعتمادی برای گردشگران فراهم کند. داده‌های استفاده‌ شده در این مطالعه شامل داده‌های روزانه مربوط به میانگین دمای روزانه، بارندگی، سرعت باد، ساعات آفتابی، فشار بخار آب، رطوبت نسبی می‌باشد که از ایستگاه هواشناسی استان ایلام برداشت گردیده است. جهت تحلیل داده‌ها، ابتدا ماه‌ها به سه دهه تقسیم‌بندی شده و سپس با در نظر گرفتن شاخص‌های آسایش اقلیمی و روش pmv تقویم اقلیم توریستی برای این ایستگاه تهیه و تنظیم‌شده است. یافته­ها نشان می­دهد که محدوده آسایش اقلیمی در ایستگاه ایلام با در نظر گرفتن پارامترهای اقلیمی مورد مطالعه به‌جز رطوبت نسبی شامل ماه‌های ژوئن، ژولای، آگوست و سپتامبر است که در این ماه‌ها بهترین شرایط برای گردشگران در شهر ایلام مهیا می‌باشد.
کلیدواژه‌ها

۱. آستانی، سجاد و مهرداد چراغی. ۱۳۹۶. "برآورد و تحلیل شاخص اقلیم آسایش گردشگری تالاب پیر سلمان با استفاده از GIS و مدل (TCI)" فصلنامه‌ی علمی پژوهشی اکوبیولوژی تالاب. سال نهم. شماره ۳۳. صص ۸۵ - ۱۰۲.
۲. احمدآبادی، علی، ۱۳۸۶، ارزیابی اقلیم توریستی ایران با استفاده از شاخص اقلیم توریستی و پهنه‌بندی آن در محیط GIS. پایان‌نامه کارشناسی‌ارشد، دانشکده علوم انسانی و اجتماعی دانشگاه تربیت مدرس، ص ۸.
۳. با عقیده، محمد و فاطمه میوانی و ناهید توکلی. ۱۳۹۷. "بررسی میدانی عملکرد فراسنج‌های آب وهوایی در گردشگری و اعتبار سنجی شاخص‌های زیست اقلییمی تالاب گندمان". جغرافیا و پایداری محیط زیست. شماره‌ ۲۹، صص ۱۳ - ۲۵.
۴. بییر، آن، آر. هیگینز، ک. ۱۹۹۹. برنامه‌ریزی محیطی برای توسعه زمین. ترجمه: سید حسین بحرینی، کیوان کریمی، ۱۳۸۱، انتشارات دانشگاه تهران، ص ۹۳.
۵. خالدی، شهریار، ۱۳۷۴، آب و هواشناسی کاربردی، نشر قومس، تهران، ص ۲۴۴.
۶. دهقان‌نژاد، فاطمه، ۱۳۸۹، صنعت توریسم درکشورهای اسلامی و نقش آن در وحدت جهان اسلام، چهارمین کنگره بین‌المللی جغرافیدانان جهان اسلام، ص ۵
۷. ذالفقاری، حسن، ۱۳۸۶، "تعیین تقویم زمانی مناسب برای گردش در تبریز با استفاده از شاخص‌های دمای معادل فیزیولوژی (PET) و متوسط نظرسنجی پیش‌بینی‌شده (PMV)"، پژوهش‌های جغرافیایی، سال ۳۹، شماره ۶۲، صص ۱۴۱ـ ۱۲۹.
۸. ساری‌صراف، بهروز، طاهره جلالی و آذین جلال کمالی، ۱۳۸۹، "پهنه‌بندی کلیماتوریسم منطقه ارسباران با استفاده از شاخص"، مجله علمی پژوهشی فضای جغرافیایی، سال دهم، شماره ۳۰، صص ۸۸ـ ۶۳.
۹. سرائی، محمدحسین، ۱۳۸۹، مطالعه راهبردی جاذبه‌های اکوتوریستی جنوب‌شرق، چهارمین کنگره بین‌المللی جغرافیدانان جهان اسلام، ص ۱
۱۰. غلامی، صفورا و امیر گندمکار و راضیه فنایی. ۱۳۹۷. "تاثیر مخاطرات آب و هوایی بر تعداد گردشگران خارجی شهر اصفهان" مجله‌ی برنامه‌ریزی و توسعه‌ی گردشگری. سال هفتم. شماره ۲۶. صص ۱۶۸ـ ۱۴۶.
۱۱. کاویانی، محمدرضا، امیرحسین حلبیان و مهران شبانکاری، ۱۳۸۶، "بررسی تأثیر تغیر اقلیم و پیامدهای آن بر صنعت اکوتوریسم"، مجله انسان و محیط‌زیست، سال ۱۰، شماره ۴، پیاپی ۱۵، صص ۴۵ـ ۳۲.
۱۲. کسمائی ، مرتضی، ۱۳۸۳، اقلیم و معماری، چاپ چهارم، اصفهان، نشر خاک، ص۱۶
۱۳. هزارخوانی، داود، ۱۳۸۷، تحلیل شرایط اقلیمی قم به‌منظور تهیه تقویم اقلیم توریستی، پایان‌نامه کارشناسی ارشد، دانشکده علوم انسانی، اقلیم‌شناسی، دانشگاه زنجان.
14. Bicker,s. 2000. Booclimatological Rating of cities and Resort in South Africa According to the climate Index. International Journal of climatology, Int .Y. Climatol. 20: 1403-1414
15. Endler, C. matzaraKis. A, 2007. Climate Change and Climate – Tourism relation Ship in Germany. In: A. Matzarakis, C, C. R. de Freitas, D. Scott (Eds), developments in tourism climatology. Pp260-266.
16. Fennell, D. (1999). Measuring the ethical nature of tourism operator's annals of tourism research, Annals of Tourism Research, volume26, lssue4, pp 931.
17. Leiper, Neil. (2008). Way the tourism industry is misleading as a generic expression: the case for the plural variation, tourism industries tourism management, volume29, lssue2, pp 238-239.
18. Goeldner, Charles, R. And Ritchie J.R. Brent. 2003, Tourism: Principles, Practice, Philosophies, 9th Edition, New Jersey: John Wiley and sons pp 417.