1
دانشجوی دکتری گروه برنامه ریزی شهری، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
2
استاد گروه برنامه ریزی شهری، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
3
دانشیار گروه برنامه ریزی شهری، دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه فردوسی مشهد، مشهد، ایران
چکیده
بافت شهر، یکی از عناصر فرم شهری مؤثر بر وقوع جرائمسرقت محسوب میشود. از این رو، پژوهش حاضر به دنبال بررسی تأثیر بافتشهری برالگوهایی فضایی-زمانی جرائم سرقت در شهر مشهد است. شیوۀ پژوهش توصیفی-تحلیلی و مبتنی بر مدلهای تحلیلفضایی است. جامعه آماری شامل جرائمسرقت شهرمشهد در بازه زمانی 1400-1390 است. به منظور تجزیهوتحلیل دادهها از نرمافزارهای Geodaو ArcGISو مدلهای فضایی-آماری نظیر خودهمبستگی فضایی موران و مدل مکعب فضایی-زمانی بهره گرفته شد.نتایج پژوهش حاکی از آن است که 9/58 درصد جرائمسرقت در بافتهای ریزدانه به وقوع پیوسته است. درواقع، کاربریهایی با وسعت 75-50 مترمربع بیشترین میزان جرائمسرقت را به خود اختصاص دادهاند. بررسی اثر گونهبندی بافتشهری بر جرائمسرقت نشان داد که 43/60 درصد سرقتها در بافتهایپیرامونی (نواحی حاشیهای شهرمشهد مناطق 4، 5، 7، 15، 16 و قسمتهایی از منطقه 13) رخ داده است. همچنین 2/19 درصد جرائم در بافتهایشطرنجی (محلات واقع در غربمشهد)، 6/14 درصد در بافتهای ستارهای (بخشمرکزیشهر و پیرامون حرممطهررضوی) و 7/5 درصد نیز در بافتهایمیانی (منطقه 1 و بخشهایی از منطقه 2) به وقوع پیوسته است. بررسی الگوهای مکعب فضایی-زمانی جرائمسرقت در شهر مشهد نشان داد که در بافتهای پیرامونی الگوی جرائمسرقت از نوع لکههای داغ جدید و پراکنده بودهکه بیانگر شدت جرائمسرقت در این نواحی است اما در بافتهای شطرنجی الگوی جرائم از نوع لکههای سرد افزایشی میباشد که نشان دهندۀ آن است که جرائمسرقت در این محدودهها طی سالهای اخیر در حال افزایش است.
